Μουσμουλιά (Mespilus japonica)

Καρποφόρο δέντρο που χρησιμοποιείται και ως καλλωπιστικό. Έχει μεγάλα
λογχοειδή και δερματώδη φύλλα γυαλιστερά στην πάνω επιφάνεια και χνουδωτά
στην κάτω, ενώ οι βαθιές νευρώσεις δίνουν στην επιφάνεια του φύλλου ανάγλυφη
εμφάνιση. Από τους πλέον πτωχούς μήνες του έτους είναι ο Νοέμβριος. Δύσκολα
μπορεί να ξεχωρίσει κανείς ένα ,δύο μελισσοκομικά φυτά αποκλειστικά αυτής της
εποχής. Ίσως η μουσμουλιά που σηματοδοτεί την έναρξη του μελισσοκομικού
χειμώνα να είναι τελικά το πιο αντιπροσωπευτικό φυτό αυτού του μήνα για τη χώρα
μας. Τα λουλούδια της μουσμουλιάς είναι πολύ ανθεκτικά στα καιρικά φαινόμενα,
βροχή, αέρας, άλλωστε η εποχή άνθισης χαρακτηρίζεται από ευμετάβλητο καιρό,
προσελκύουν πολλά είδη εντόμων, κυρίως όμως μέλισσες και βομβίνους.
Προσφέρουν νέκταρ και γύρη. Το χρώμα της γύρης στα πόδια της μέλισσας είναι
ωχρό-κίτρινο. Η διάρκεια της ανθοφορίας κλιμακώνεται σε μεγάλο χρονικό
διάστημα, πέραν του μηνός, εξαιτίας της σταδιακής άνθισης και της μεγάλης
διάρκειας ζωής των λουλουδιών. Αυτό φαίνεται αργότερα στο δέσιμο και την
ωρίμανση των καρπών, όταν στον ίδιο βότρυ υπάρχουν καρποί σε διαφορετικά
στάδια ωρίμανσης. Συνιστάται η επέκταση της καλλιέργειας του δένδρου αυτού
μεμονωμένα ως καλλωπιστικό ή οργανωμένα σε μεγαλύτερες εκτάσεις. Σε μια τέτοια
περίπτωση η μουσμουλιά θα αποκτήσει για την Ελληνική μελισσοκομία ανάλογη
σημασία μ’αυτήν που έχει σ’άλλες χώρες όπως την Ισπανία όπου κάθε χρόνο στη
Β.Α. περιοχή τους συρρέουν χιλιάδες μελίσσια για την εκμετάλλευση αυτής της
ανθοφορίας.

Καστανιά (Castanea sativa)

Η καστανιά εκτιμάται από τους μελισσοκόμους, ιδιαίτερα τους παραγωγούς
πευκόμελου, ως ένα από τα 4-5 σπουδαιότερα μελισσοκομικά φυτά. Αιτία το
δυνάμωμα των μελισσιών
(η αξία της γύρης της καστανιάς φαίνεται από τι πόσο πονά το τσίμπημα της
μέλισσας που βόσκησε σ’αυτή) και η επιτυχία εν συνεχεία στο πεύκο. Την
επιτυχημένη βόσκηση των μελισσιών στην καστανιά μπορεί να την αντιληφθεί κανείς
ανοίγοντας την πρώτη κυψέλη, η χαρακτηριστική μυρωδιά σκορπίζει στην
ατμόσφαιρα. Το μέλι της καστανιάς είναι σκούρο κοκκινωπό περιέχει πολλούς
γυρεοκκόκους, έχει πικρή γεύση και χαρακτηριστικό άρωμα. Για τα μελίσσια
αποτελεί εξαιρετικής ποιότητας τροφή, αλλά δεν έχει μεγάλη εμπορική αξία.

Γλυκάνισος (Pimpinela anisum)

Η προτίμηση στα κίτρινα λουλούδια του γλυκάνισου από τις μέλισσες είναι εμφανής.
Η γύρη αλλά κυρίως το νέκταρ είναι που προσελκύουν χιλιάδες μέλισσες στις φυτείες
γλυκάνισου και ο τρύγος εφόσον έχουμε δυνατά μελίσσια είναι πολύ πιθανός.
Μάλιστα προς το τέλος της ανθοφορίας παρατηρείται μπλοκάρισμα του γόνου, το
οποίο βέβαια έχει σαν αποτέλεσμα περισσότερα πλαίσια για τρύγο, αλλά και σύντομα
εξασθένιση του μελισσιού. Το γεγονός αυτό σε συνδυασμό με τη φθορά που
εμφανίζεται στις συλλέκτριες μετά από λίγες μέρες βοσκής στο γλυκάνισο (χάνουν
το τρίχωμά τους, ’λαδώνουν’, μαυρίζουν, σκίζονται τα φτερά τους ), αποτρέπει
πολλούς μελισσοκόμους να επιδιώξουν τη μεταφορά των μελισσιών τους σε φυτείες
γλυκάνισου. Εάν μάλιστα ο μελισσοκόμος θέλει να εκμεταλλευτεί τις
μελιτοεκκρίσεις του πεύκου νωρίς τον Αύγουστο τότε καλά θα κάνει να αποφύγει το
γλυκάνισο.

Δενδρώδες ρείκι (Erica arborea L.)

Το ανοιξιάτικο ρείκι παρουσιάζει πλούσια νεκταροέκκριση, ικανοποιητική
σταθερότητα από χρονιά σε χρονιά, έχει μεγάλη διάρκεια άνθισης και αντοχή στα
καιρικά φαινόμενα. Παρόλα τα τόσα πλεονεκτήματα που είναι συγκεντρωμένα σε
αυτό το φυτό, δεν γίνεται τρυγητός από ανοιξιάτικο ρείκι. Ένας από τους λόγους που
δεν αξιοποιείται εμπορικά το ρεικίσιο μέλι είναι η εποχή άνθισης η οποία ξεκινά τον
Φεβρουάριο από τα πρώιμα, ζεστά μέρη και κλιμακώνει την άνθισή του μέχρι τον
Μάιο στα οψιμότερα και με μεγαλύτερο υψόμετρο μέρη. Η εποχή λοιπόν άνθισης,
συμπίπτει με την ανάπτυξη των μελισσιών ενώ σε πολλά μέρη ακολουθεί τις
εκκρίσεις του ανοιξιάτικου πεύκου, με τα μελίσσια να επιδίδονται στη συλλογή γύρης
από τα ρείκια και τις λαδανιές και στην εκτροφή γόνου.

Χαρουπιά (Ceratonia siliqua L.)

Η χαρουπιά είναι φυτό μεγάλης χρησιμότητας για τη μελισσοκομία, μιας και είναι
αυτοφυής ή και εμβολιασμένη. Ο Σεπτέμβρης είναι ο μήνας που τα άνθη της ήμερης
χαρουπιάς δίνουν στις μέλισσες τη δυνατότητα να κάνουν πολύ μέλι και να
αποθηκεύει γύρη. Η άγρια χαρουπιά που αναβλαστάνει ακόμα και αν ξεραθεί το
εμβόλιο της ήμερης, προσφέρει γύρη προς τα τέλη του φθινοπώρου. Η χαρουπιά δεν
υστερεί έναντι των άλλων δασικών δέντρων ούτε ως προς τις μελιτώδεις εκκρίσεις.
Από τους μίσχους και τους καρπούς της οι μέλισσες συλλέγουν μερικές χρονιές
άφθονα μελιτώματα. Η μελιτοφορία της χαρουπιάς το Σεπτέμβριο είναι σημαντική
γιατί αυτήν την εποχή δεν δίνουν πολλά φυτά τροφές και είναι μία περίοδος
ανάπαυλας, προετοιμασίας και αναδιοργάνωσης για την εκμετάλλευση του πεύκου.

Bερικοκιά (Prunus armeniaca)

Η καλλιέργεια σε οργανωμένους οπωρώνες μείωσε το ενδιαφέρον για μελισσοκομική
εκμετάλλευση εξαιτίας της υπερβολικής και πολλές φορές άκαιρης χρήσης
εντομοκτόνων. Παρ όλα αυτά η βερικοκιά αποτελεί σπουδαίο μελισσοκομικό φυτό
γιατί προσφέρει γύρη και νέκταρ. Η ποσότητα της γύρης είναι σημαντική , καλύπτει
τις ανάγκες των μελισσιών που την έχουν απόλυτο ανάγκη για την διατροφή του
γόνου και τη δημιουργία αποθεμάτων. Τα αποτελέσματα μέσα στην κυψέλη
πιστοποιούν και για την άριστη ποιότητα της γύρης της βερικοκιάς που με την
ύπαρξη συμπαγών οπωρώνων μπορεί να συντηρήσει εκατοντάδες μελίσσια σε μια
συγκεκριμένη περιοχή. Αν στο πρώτο μισό της ανθοφορίας η γύρη έχει τον πρώτο
λόγο, στο δεύτερο μισό το νέκταρ είναι πιο σημαντικό. Η ποσότητα είναι αρκετά
μεγάλη, σε σημείο που πέραν από τις ανάγκες συντήρησης του σμήνους και
διατροφής του γόνου δημιουργούνται και αποθέματα στα ‘στεφανώματα’ δηλαδή
πάνω και γύρω από τις περιοχές του πλαισίου που καταλαμβάνει ο γόνος.

Δενδρολίβανο (Rosmarinus officinalis)

Στη χώρα μας βρίσκεται σαν αυτοφυές σε περιοχές της Νότιας Ελλάδας και στην
Ζάκυνθο και Κρήτη, σαν καλλωπιστικό στις αυλές και στους κήπους σ’όλη την
Ελλάδα και σαν καλλιεργούμενο φυτό σε πολύ μικρές εκτάσεις στη Βόρεια
Ελλάδα.Το δενδρολίβανο είναι φυτό με τη μεγαλύτερη περίοδο άνθισης. Ανθίζει από
το Σεπτέμβριο μέχρι και τα μέσα Μαΐου. Μόνο στους θερινούς μήνες με τις υψηλές
θερμοκρασίες μένει χωρίς λουλούδια, όμως και αυτή την περίοδο συνεχίζει την
ανάπτυξη των βλαστών του και να ευνοηθεί με βροχές, η ανθοφορία του ξεκινά νωρίς
το Σεπτέμβριο ή ακόμη και τον Αύγουστο.

Πυράκανθος. (Pyracantha coccinea)

Πυράκανθος ονομάζεται ένα γένος φυτών, συνήθως ακανθωδών αειθαλών θάμνων, που ανήκουν στη οικογένεια των ροδοειδών (Rosaceae), ενδημικό φυτό της Ασίας και της νοτιοανατολικής Ευρώπης. Ο Πυράκανθος (Firethorns) φυτεύεται ως καλλωπιστικός για τους ελκυστικούς, μικρούς σφαιρικούς καρπούς του, που μοιάζουν με μικροσκοπικά μήλα. Χρησιμοποιούνται επίσης σαν φράκτες και συχνά επάνω σε πέργκολες, (αφού εύκολα καθοδηγείται η ανάπτυξή προς την επιθυμητή κατεύθυνση, καλύπτοντας τοίχους και φράκτες). Έχουν μικρά ωοειδή φύλλα, που σχηματίζονται επάνω στους κοντούς μίσχους.

Η ανθοφορία του δεν διαρκεί πολλές ημέρες (περίπου μία εβδομάδα,αρχές Μαϊου)

προσελκύει όμως πολλές μέλισσες, προσφέροντας νέκταρ κυρίως.